Kiedy mówimy o istnieniu przemocy w rodzinie?
Przemoc w rodzinie, określana także jako przemoc domowa to jednorazowe albo powtarzające się umyślne działanie lub zaniechanie naruszające prawa lub dobra osobiste członków rodziny, w szczególności narażające te osoby na niebezpieczeństwo utraty życia, zdrowia, naruszające ich godność, nietykalność cielesną, wolność, w tym seksualną, powodujące szkody na ich zdrowiu fizycznym lub psychicznym, a także wywołujące cierpienia i krzywdy moralne u osób dotkniętych przemocą.
Kogo dotyczy przemoc w rodzinie?
Przez członków rodziny należy rozumieć wstępnych (rodziców, dziadków), zstępnych (dzieci, wnuków), małżonka, rodzeństwo, powinowatych w tej samej linii lub stopniu, osobę przysposobioną i jej małżonka, a także osobą pozostającą we wspólnym pożyciu
Formy przemocy w rodzinie:
przemoc fizyczna – to m.in. popychanie, kopanie, bicie, policzkowanie, duszenie, obezwładnianie, przytrzymywanie, szczypanie, parzenie, polewanie substancjami żrącymi, użycie broni, porzucanie w niebezpiecznej okolicy, nieudzielenie koniecznej pomocy
przemoc psychiczna – to m.in. wyzywanie, poniżanie, upokarzanie, stosowanie gróźb, zawstydzanie, wyśmiewanie, stała krytyka, kontrolowanie i ograniczanie kontaktów z innymi osobami, domaganie się posłuszeństwa, ograniczanie snu i pożywienia
przemoc seksualna – to m.in. wymuszanie pożycia seksualnego, nieakceptowanych pieszczot i praktyk seksualnych, krytyka zachowań seksualnych
przemoc ekonomiczna – to m.in. odbieranie zarobionych pieniędzy, uniemożliwianie podjęcia zarobkowej pracy, niezaspokajanie materialnych potrzeb rodziny
Podejmowanie działań w środowisku wobec rodzin dotkniętych przemocą odbywa się w oparciu o procedurę „Niebieskie Karty” i nie wymaga zgody osoby dotkniętej przemocą. Wszczęcie procedury następuje poprzez wypełnienie formularza A „Niebieska Karta”. Zespół Interdyscyplinarny powołuje Grupy Diagnostyczno-Pomocowe w celu rozwiązywania problemów związanych z wystąpieniem przemocy domowej w indywidualnych przypadkach
Czym jest procedura Niebieskie Karty?
- Zakres działań podejmowanych na rzecz rodzin dotkniętych przemocą zostały określone w Ustawie o przeciwdziałaniu przemocy domowej oraz Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 06 września 2023 roku w sprawie procedury „Niebieskie Karty” oraz wzorów formularzy „Niebieska Karta”.
- Procedura „Niebieskie Karty” obejmuje ogół czynności podejmowanych i realizowanych przez przedstawicieli jednostek organizacyjnych pomocy społecznej, gminnych komisji rozwiązywania problemów alkoholowych, Policji, oświaty i ochrony zdrowia, w związku z uzasadnionym podejrzeniem zaistnienia przemocy domowej.
- Wszczęcie procedury „Niebieskie Karty” następuje przez wypełnienie formularza „Niebieska Karta –A”
- Kartę wypełnia przedstawiciel właściwej służby, gdy w toku prowadzonych czynności służbowych poweźmie podejrzenie o stosowaniu przemocy domowej. Każdy, kto wypełni Kartę A, przekazuje ją w ciągu 5 dni do przewodniczącego Zespołu Interdyscyplinarnego.
- Do wypełniania formularza „Niebieska Karta – A” są zobowiązani:
- Policjant, przedstawiciel jednostki organizacyjnej pomocy społecznej – pracownik socjalny, przedstawiciel ochrony zdrowia – lekarz, pielęgniarka, ratownik medyczny, przedstawiciel oświaty – nauczyciel, przedstawiciel gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych.
- Wszczęcie procedury nie wymaga zgody osoby dotkniętej przemocą domową.
